DOI: http://doi.org/10.61269/JNFF9866
vol. XL, no. 2, 2024

Co to jest chaosmotechnika?

Radek Przedpełski
Trinity College
ORCID: 0000-0003-1406-2301
Zakres stron: 140–152
Abstrakt:
Co to jest chaosmotechnika?
Artykuł rozpatruje problem skali lokalności jako kwestię umieszczenia techniki w perspektywie (alter)kosmologicznej. Podejmuje dialog z dwoma projektami inspirowanymi Simondonem: z jednej strony z koncepcją kosmotechniki Yuka Huia, a z drugiej z transdukcyjną teorią układów zarysowaną w deleuzoguattariańskim Tysiącu plateau. Nowe odczytanie marginalnego wątku tej ostatniej, czyli uniwersum obiektów technicznych związanych z koczownictwem Wielkiego Stepu epoki brązu i żelaza, prowadzi do krystalizacji pojęcia chaosmotechniki, według którego podłożem działań technicznych jest przygodność kosmosu. Odpowiadając na pytanie o kwestię lokalności, perspektywa chaosmotechniczna pozwala na niewczesne wyłonienie się z koczowniczych metalowych obiektów technicznych alternatywnej kosmologii współczesnego obrazu cyfrowego.
Słowa kluczowe: kosmos, technika, sztuka, obraz cyfrowy, Witold Gombrowicz, Yuk Hui, Gilbert Simondon, Gilles Deleuze, Félix Guattari, Laura U. Marks
Abstract:
What is Chaosmotechnics?
This article considers the problem of the scale of locality as a matter of placing technology in an (alter)cosmological perspective. It engages in a dialogue with two Simondon-inspired projects: on the one hand, Yuk Hui’s concept of cosmotechnics, and on the other, the transductive theory of systems outlined in the Deleuzoguattarian Thousand Plateaus. A new reading of a marginal thread of the latter, i.e., the universe of technical objects associated with the nomadism of the Great Steppe of the Bronze and Iron Ages, leads to the crystallization of the concept of chaosmotechnics, according to which the substrate of technical activities is the contingency of the cosmos. Answering the question of locality, the chaosmotechnic perspective allows for the untimely emergence of an alternative cosmology of the contemporary digital image from nomadic metal technical objects.
Keywords: cosmos, technology, art, digital image, Witold Gombrowicz, Yuk Hui, Gilbert Simondon, Gilles Deleuze, Félix Guattari, Laura U. Marks