vol. XLI, no. 4, 2025
Nieantropocentryczna introspekcja. Cisza jako strategia (anty)przedstawieniowa w slow cinema
Wojciech Sławnikowski
Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu
ORCID: 0009-0001-5963-6148
Zakres stron: 76–86
Abstrakt:
Nieantropocentryczna introspekcja. Cisza jako strategia (anty)przedstawieniowa w slow cinema
Cisza jako zabieg formalny w slow cinema otwiera filmy tego nurtu na nieantropocentryczność. Brak muzyki niediegetycznej i ograniczenie dialogów prowadzi do powstania szczególnego związku między widzem a postacią, który autor nazywa milczącą introspekcją. Jej podstawą jest empatyczny dystans, będący próbą zrozumienia Innego nie poprzez reprezentację jego stanów wewnętrznych, lecz wspólne bycie razem w obliczu jej niemożliwości. Czerpiąc z osiągnięć posthumanizmu i soundscape studies i odwołując się do wybranych filmów slow cinema (Memoria, Dni, Le quattro volte), autor pokazuje, jak cisza pozwala postaciom nie-ludzkim istnieć w filmie bez reprezentacjonistycznego zawłaszczenia.
Słowa kluczowe: slow cinema, cisza w filmie, warstwa audialna filmu, dźwięk w filmie, pejzaż dźwiękowy filmu, introspekcja w filmie, kino nieantropocentryczne, zwierzęta w filmie
Abstract:
Non-Anthropocentric Introspection. Silence as an (Anti)Representational Strategy in Slow Cinema
Silence as a formal device in slow cinema opens up films of this genre to non-anthropocentricity. The absence of non-diegetic music and the limitation of dialogue lead to the creation of a special relationship between the viewer and the character, which the author calls silent introspection. It is based on empathetic distance, which is an attempt to understand the Other not through the representation of their internal states, but through being together in the face of its impossibility. Drawing on the achievements of posthumanism and soundscape studies and referring to selected slow cinema films (Memoria, Days, Le quattro volte), the author shows how silence allows non-human characters to exist in film without representational appropriation.
Keywords: slow cinema, silence in film, the auditory layer of film, sound in film, the soundscape of film, introspection in film, non-anthropocentric cinema, animals in film
5,00zł
