vol. XLI, no. 3, 2025
Między przymusem wyobcowanego samodoskonalenia a możliwością wspólnej pracy rozwojowej. Grupa superwizyjna nauczycieli akademickich – studium przypadku
Joanna Krajewska
Dialogi i Zmysły – miejsce rozwoju trenerów(-rek), nauczycieli(-lek), coachów(-ek) i pracy z grupami
Wojciech Busiel
Zakres stron: 94–107
Abstrakt:
Między przymusem wyobcowanego samodoskonalenia a możliwością wspólnej pracy rozwojowej. Grupa superwizyjna nauczycieli akademickich – studium przypadku
Artykuł przedstawia studium przypadku rocznej grupy superwizyjnej dla nauczycieli i nauczycielek akademickich pracujących w ramach jednego wydziału, osadzone w szerszym kontekście neoliberalnej transformacji uniwersytetu oraz towarzyszącej jej presji indywidualnego samodoskonalenia. Wychodząc od krytycznych perspektyw dotyczących „technologii neoliberalnego ja”, analiza pokazuje, jak systemowe wymagania produktywności, efektywności i konkurencyjności często indywidualizują problemy strukturalne oraz prowadzą do zmęczenia, wypalenia i alienacji wśród osób pełniących rolę nauczycieli akademickich. Grupa superwizyjna stała się przestrzenią wspólnej pracy rozwojowej, umożliwiając uczestnikom i uczestniczkom - doktorantom, adiunktom i profesorom – refleksję nad rolą zawodową, dylematami oraz tożsamością profesjonalną. Wykorzystując paradygmat uczenia się przez doświadczanie (Kolb and Kolb), połączony z partycypacyjnym modelem superwizji grupowej oraz metodą Balinta, proces sprzyjał wzajemnemu wsparciu, krytycznej refleksji oraz odzyskiwaniu sensu i wspólnoty zawodowej. Artykuł pokazuje, że superwizja grupowa może pełnić funkcję nie tylko narzędzia rozwoju zawodowego i budowania odporności, ale także formy oporu wobec imperatywu samotnego samodoskonalenia, otwierając przestrzeń dla solidarności, wspólnego działania oraz refleksji nad tym, czym jest dziś praca akademicka, i nadawania jej osobistego sensu.
Słowa kluczowe: superwizja grupowa, technologie neoliberalnego ja, wspólnota i solidarność, wypalenie zawodowe i odporność, neoliberalizm a uniwersytet
Abstract:
Between the Compulsion of Alienated Self-Improvement and the Possibility of Collective Growth. An Academic Teachers' Supervision Group – A Case Study
The article presents a case study of a year-long supervision group for academic teachers working within one faculty, situated in the broader context of the neoliberal transformation of the university and the accompanying pressures of individual self-improvement. Drawing on critical perspectives on the “technologies of the neoliberal self,” the study highlights how systemic demands of productivity, efficiency, and competition often individualize structural problems and generate fatigue, burnout, and alienation among academics. Against this background, the supervision group became a shared developmental space, enabling participants–doctoral students, assistant professors, and senior academics–to reflect on their roles, dilemmas, and professional identities. Using the experiential learning paradigm (Kolb and Kolb), combined with participatory group supervision and the Balint method, the process fostered mutual support, critical reflection, and the recovery of professional meaning and community. The article argues that group supervision may serve not only as a tool for professional development and resilience but also as a form of resistance to the imperative of isolated self-optimization, opening possibilities for solidarity, collective agency, and reimagining the academic vocation.
Keywords: group supervision, technologies of the neoliberal self, community and solidarity, burnout and resilience, neoliberalism and the university
5,00zł
