12 stycznia 2018

Specyficzna harmonia

Trzeci rok z rzędu przynosi książkę Joanny Bator, wobec której nie jestem w stanie ustosunkować się jednoznacznie. Zarówno uwiera na kilka sposobów, jak i wymusza pewien dystans, niezrozumienie świata przedstawionego...

28 grudnia 2017

Czas maskowania

„Czas maskowania” to termin Claudii Schoppmann, która opisywała losy homoseksualnych kobiet prześladowanych w okresie narodowego socjalizmu. Ów termin – co podaję za Joanną Ostrowską – doskonale opisuje także życiowe doświadczenie Teofila Kosińskiego, który stał się pierwowzorem Stefana K...

19 grudnia 2017

Raj niemożliwy?

„Najlepszy kraj na świecie” czyta się z przekonaniem, że jest to narracja o innym świecie i innej rzeczywistości, ale wyjątkowo trafnie opowiedziana – w naukowym stylu, ale jednocześnie z taką formą wieloaspektowości, że w historii Norwegii może przejrzeć się każdy Polak, Europejczyk...

24 listopada 2017

Astaire zaklina rytm

Są książki, które wprawiają w zachwyt, książki tak idealne i odłączone od zgiełku codziennego życia, że wzbudzając podziw, dosłownie unieruchamiają. Piąta powieść Zadie Smith, „Swing Time” nie należy do tej kategorii – nie dostrzegam w niej niewzruszonej struktury diamentu...

16 listopada 2017

Niespełnienia

Wydaje mi się, że nie wypada krytykować powieści Liny Wolff. Po pierwsze – dlatego, że jest skandynawska, że szwedzki adres autora od jakiegoś czasu w Polsce oznacza doskonałą jakość. Po drugie – książka jest bardzo inteligentnie napisana, odkrywa przed nami kolejne poziomy interpretacji i gdyby wykorzystać przymiotniki, jakimi chętnie ozdabia się na Zachodzie okładki książek, można byłoby napisać, że to rzecz brawurowa, ekscentryczna, postnowoczesna czy wyjątkowo oryginalna...

06 listopada 2017

Witkowski, klaun czy Stańczyk?

Wydawca ostatniej książki Witkowskiego pisze: „Zapomnijcie o Lubiewie, witajcie w Wymazanym!”. W ten sposób sugerować może literacki i rynkowy potencjał wydawanej prozy. Niestety po lekturze „Wymazanego” stwierdzić można, że wskazana adnotacja powinna zostać wygumowana z okładki najnowszej książki autora „Drwala”...

23 października 2017

Od piekła Monszatana do nieba GMO

„W królestwie Monszatana” prezentuje świat jednostronny. Odrzucenie GMO jest tu przedstawiane jako absurd, taki sam jak odmowa stosowania szczepionek, spożywania glutenu przez nieuczulonych na niego ludzi i podważanie tezy, że globalne ocieplenie jest wynikiem działania człowieka...

17 października 2017

Wybiórcza ciekawość

Niezręcznie cytować hasła reklamowe z książek, ale „Ludzie na drzewach” nie stawiają, przynajmniej moim zdaniem, pytania: czy wybitne umysły mają prawo żyć ponad normami moralnymi? No więc nie mają prawa, i żaden Nobel ani szuflada z Oscarami tu nie pomogą...

12 października 2017

Jurek

Niektóre historie się pamięta, a niektóre pamiętają ciebie i wyciągają rękę, żeby cię poddusić w najmniej spodziewanych chwilach.
09 października 2017

Natura jako źródło cierpień

Każde opowiadanie z „Kijanek i kretowisk” stanowi osobny byt. Cały zbiór nie jest jednak przypadkowym kolażem, zestawem przygodnych tekstów, który, po sukcesie dwóch poprzednich książek Zielińskiej, postanowił opublikować jej wydawca

31 sierpnia 2017

Z dziennika berlińskiego

Już nieraz śniło mi się, że JAGUAR (cena zakupu: 31 000 franków) został skradziony, nigdy jeszcze, że skradziono na przykład maszynę do pisania. A przecież bez maszyny do pisania byłbym naprawdę w kłopocie...

16 sierpnia 2017

Współcześni „sowieci”

Bolszewicy już wiek temu, w 1917 roku mieli plan opanowania świata, monopolu na władzę i forsowania swoich metod działania. Multimedialna wystawa „Russian Revolution. Hope, Tragedy, Myths” w The British Library w Londynie (do 29 sierpnia br...

08 sierpnia 2017

Tunel strachu i wolności

Od końca XVII wieku w niewolniczym świecie Ameryki istniała nadzieja. Niewielka, podziemna i tajemnicza. Podziemna kolej. Ucieczki z plantacji, surowo karane, wydawały się nierzadko jedyną szansą na życie bez kajdan...

02 sierpnia 2017

Lem „uziemiony”

Z początkiem sierpnia ukazuje się pierwsza polska biografia Stanisława Lema autorstwa Wojciecha Orlińskiego, pod tytułem „Lem. Życie nie z tej ziemi” . To książka niewątpliwie wielbiciela pisarstwa Lema, napisana nie tylko dla miłośników tej twórczości, ale także po to, by zarazić swą pasją niewtajemniczonych...

19 czerwca 2017

Między Rurytanią a Bordurią, czyli smutek snów o potędze

„Międzymorze. Podróże przez prawdziwą i wyobrażoną Europę Środkową” Ziemowit Szczerek to powieść drogi, podobnie jak „Siódemka”, prowokacyjna opowieść niby o nich, a jednak o nas, jak „Przyjdzie Mordor i nas zje”, relacja z podróży po kilkunastu państwach Europy Środkowo-Wschodniej pogłębiona o kulturowe i historyczno-politologiczne analizy w duchu „Tatuażu z tryzubem”...

12 czerwca 2017

„Synku kochany, czyli świnio zielona!”

Ćwierć tysiąca listów i depesz z siedmiu lat to materiał, który opracowała biografka Jarosława Iwaszkiewicza, Anna Król. To adresy, które uznany już pisarz słał do swojego przyjaciela, kochanka, do chłopaka, w którym zakochał się jako dojrzały mężczyzna, mąż i ojciec...

22 maja 2017

Blackout

Pisanie książki o upadku dziennikarstwa uznać można za paradoks. Wszak literatura umarła (czy już można to notować w trybie dokonanym?) przed prasą. A już wydawanie owej książki na papierze i w twardej oprawie odczytywać można jako gest głęboko ironiczny...

10 maja 2017

Ludzkie ślady na brzegu Bałtyku

Piętnaście historii opowiadanych przez Jana Brokkena za wspólny mianownik obiera miejsce. Triada, która niejednemu czytelnikowi wyda się nierozbijalna, zyskuje w tej książce nową wartość, nowy sens...

13 kwietnia 2017

Poza prostymi opozycjami

Książka Sznajderman nie jest artefaktem, który posłuży ustaleniu jednoznacznych faktów, wytyczeniu etycznie prostych historii czy zarysowaniu niezbywalnych opozycji i różnic. Zamiast tego zyskujemy opis polsko-żydowskich zależności, związków, miłości, obojętności i wrogości...

05 kwietnia 2017

Mleko i miód – przepis na bestseller poetycki?

Międzynarodowy bestseller poetycki, ponad pół miliona egzemplarzy sprzedanych w samych Stanach Zjednoczonych, głos współczesnych kobiet, autorka-feministka, poezja z płaczu serca, prawdziwe emocje, siła ekspresji, ciekawa szata graficzna, kontrowersyjne zdjęcia na Instagramie...

22 marca 2017

Tragikomiks polski

Komiks Wandy Hagedorn i Jacka Frąsia „Totalnie nie nostalgia” to autobiograficzna opowieść o młodości przeżytej w PRL. Lekturę ukierunkowuje tytuł utworu. Szybko okazuje się, że komiks stoi w opozycji do wszystkich narracji, których autorzy traktują minioną epokę sentymentalnie, czule i z rozrzewnieniem...

10 marca 2017

Płytki oddech światowej literatury

Trzy historie, dwa kraje, jedna tajemnica i żadnych niedopowiedzeń – tak jednym zdaniem można opisać książkę Jussi Valtonena. Mimo intrygującego i nieco złowieszczego tytułu „Nie wiedzą, co czynią”, ostatnią rzeczą, której brakuje bohaterom, jest brak świadomości czy wręcz samokontroli...

01 marca 2017

Rodzinne albumy i polityczne atlasy

„Topografia pamięci” Martina Pollacka to nieuporządkowany zbiór esejów – wspomnień, wrażeń z podróży oraz zapisów interpretacji starych fotografii. Zebrane w tym zbiorze teksty tworzą ruchomą mozaikę...

30 stycznia 2017

Maleńką rozpacz karmiła mi żona

Debiut Fiedorczuk to opowieść o trudnej przemianie z pojedynczej istoty w istotę stadną, mającą potomstwo, konstruującą nieudolnie tę podstawową komórkę społeczną zwaną rodziną. To historia o tym, jak wrażliwa intelektualistka dorasta do roli matki kosztem swoich pasji i czasu dla samej siebie...