11 grudnia 2018

To (nie) jest kwestia języka

Jakub Sajkowski, tytułując swoją trzecią książkę poetycką „Zestaw do kaligrafii”, jednocześnie wskazuje na różnice pomiędzy kulturą europejską a chińską oraz próbuje tworzyć pomiędzy nimi pomost...

23 listopada 2018

Londyn. Miasto kar

„Historia miasta queer” to właśnie historia oskarżeń i kar, nie emancypacji. To historia widzialności, która zaistnieć mogła właśnie w wielkim miejskim organizmie.
16 listopada 2018

(Po łebkach) w stronę queerstory

Zaczyna się i kończy mocno. Z pomysłem. Gorzej z środkiem, od metodologii po treść. Smakowicie zapowiadająca się „Dziwniejsza historia” Remigiusza Ryzińskiego przypomina queerstoryczny kalejdoskop, wirujący w takim tempie i naszpikowany tyloma lusterkami, że o zagubienie przyprawił samego autora, bo o ile wypada pochwalić Ryzińskiego za intencję, o tyle wykonanie pozostawia momentami sporo do życzenia...

22 października 2018

Między komunią a konfliktem płci

Jednym z zadań współczesnej poezji jest nieustanna weryfikacja języka, którym się posługujemy w codziennej komunikacji międzyludzkiej. Polega ona zarówno na sprawdzaniu, czy kod ten przylega do rzeczywistości, czy jej przypadkiem nie fałszuje, jak i na wyzwalaniu jego twórczych możliwości...

16 października 2018

Polski mecenas bitników

Klub otwarty w 1964 roku przez polskiego imigranta był przez kilka lat prawdziwą mekką nowojorskiego środowiska artystycznego. Mimo to pozostawał białą plamą w życiorysie amerykańskiej Polonii...

20 września 2018

Śmierć na tysiąc głosów

Funeralna proza George’a Saundersa mieści się na dalekich marginesach nie tylko prozy amerykańskiej, ale także współczesnych europejskich eksperymentów. Nie wynika to, rzecz jasna, z niedocenienia autora – to przecież zeszłoroczny laureat Bookera – ale z osobliwości i ekstremalnej niestandardowości jego artystycznego zamysłu, niepokojącego języka i nieoczywistych zamiarów...

10 września 2018

Dziwniejsza historia

Ostatnie wakacje przed wojną, Druskienniki, sielsko-anielsko, dobrze i spokojnie dookoła. Michał ma piękne zdjęcie, które przetrwało z czasów tych wakacji. Roześmiana, łagodna twarz ślicznego dziecka nie zdradza żadnych lęków...

03 września 2018

Między białym wyparciem i wsparciem białych

„Dlaczego nie rozmawiam już z białymi o kolorze skóry” to zdanie, obok którego nie da się przejść obojętnie. To zdanie, które 22 lutego 2014 roku wybrzmiało na blogu Reni Eddo-Lodge a cztery lata później pojawiło się na okładce polskiego tłumaczenia eseju brytyjskiej dziennikarki...

27 sierpnia 2018

Szlifowanie kamienia

Zarówno Aldona Kopkiewicz, jak i Rafał Rutkowski w swoich drugich książkach poetyckich, wydanych niedawno nakładem WBPiCAK, są skupieni na podmiotach, które próbują zachować czystość patrzenia na otaczającą ich rzeczywistość „w samym środku lasu”...

09 sierpnia 2018

W tym seksie jest metoda?

„Lekkie historie, literatura eskapistyczna” ‑ tak ogólnikowo i samodegradująco (?) swą twórczość określa Milo Manara. Dla włoskiego rysownika w centrum zainteresowania tych pozornie niewyszukanych opowieści znajdują się kobiece ciało i odważna erotyka...

30 lipca 2018

Nie istnieje British dream

Ben Judah odwiedza miejsca nie tylko odległe od jakichkolwiek tras turystycznych, ale przede wszystkim takie, do których sami Brytyjczycy rzadko kiedy zaglądają. Londyn imigrantów to miejsce, w którym nie mówi się już cockneyem, a na ulicach zamieszkanych niegdyś przez brytyjską klasę średnią dominują ciemnoskórzy przybysze z Afryki i Azji...

24 lipca 2018

W nawiasach

Wydaje się, że Anda Rottenberg przyzwyczaiła odbiorców swoich książek do lektury autobiograficznej. „Berlińska depresja. Dziennik” jest trzecią publikacją, w której kuratorka łączy to, co intymne, prywatne, z tym, co historyczne, społeczne i polityczne...

16 lipca 2018

Poezja, „co pod ręką nie ustaje w biegu”

Wśród ostatnich debiutów, wydanych nakładem poznańskiego Wydawnictwa WBPiCAK, „Napływ” Emanueli Czeladki spotkał się z dosyć dużym zainteresowaniem czytelniczym i został nominowany do Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej „Silesius”, Natomiast „Smuta” Franciszka Limego jest słabo obecna w dyskursie o poezji współczesnej...

10 lipca 2018

Pierwszy rzut: „Szpadel” Lize Spit

Do polskich czytelników i czytelniczek „Szpadel” trafia jako „najdojrzalszy i najcelniejszy debiut od lat” i „debiutancka powieść, jakiej życzy się każdemu pisarzowi” (to hasła z holenderskiej prasy zamieszczone na okładce polskiego wydania), polecany także przez polskie pisarski, Zośkę Papużankę i Annę Cieplak...

12 czerwca 2018

Antywzorce i możliwości emancypacyjne

Głównym zadaniem „Antywzorców” pod redakcją Karoliny Sikorskiej jest analiza tego, jak poszczególne praktyki artystyczne mierzą się z dominującymi porządkami społeczno-kulturowymi. Analizy oparte są głównie o case studies, choć nie brak tu subiektywnych doświadczeń artystów i pracowników pola sztuki, szerszej perspektywy teoretycznej oraz namysłu nad możliwościami politycznymi sztuki w ogóle...

28 maja 2018

Nocleg pod gwiazdami

„We Friedrichshain królują studenci i imprezowicze, w Prenzlauer Berg – matki z dziećmi, w Charlottenburgu – zamożni geje. Tylko Marzahn to ziemia niczyja”. Publikujemy fragment książki Beaty Chomątowskiej „Betonia...

23 maja 2018

Żeby Polska nie była Polską?

Ziemowit Szczerek bierze się za bary z literaturą science-fiction i kreśli wizję przyszłości Polski, a właściwie: Polsk. Wizję brawurową i obezwładniająco śmieszną, a zarazem niepokojąco bliską naszym codziennym doświadczeniom...

16 maja 2018

Wściekłość i wrzask: bliżej, mocniej, teraz

„Błoto” Hillary Jordan to książka nienowa: dosłownie, bo polski przekład ukazuje się dziesięć lat po premierze oryginału, na fali sukcesu Netfliksowej ekranizacji w reżyserii Dee Rees („Mudbound”, 2015), ale i literacko, bo „Błoto” jest powieścią retro, bazującą na sprawdzonych rozwiązaniach tematycznych i formalnych...

10 maja 2018

„Retromania” a sprawa polska

Zapomnijcie o Fukuyamie i jego efektownych, acz łatwych do podważenia teoriach. Simon Reynolds ma dla was prawdziwy koniec historii. Ściślej: historii muzyki rozrywkowej. Właśnie ukazał się polski przekład jego „Retromanii” z 2010 roku...

28 kwietnia 2018

Literatura niszczy uzurpacje

Szczepan Kopyt jest jednym z trójki nominowanych do Nagrody-Stypendium im. Stanisława Barańczaka przyznawanej w ramach Poznańskiej Nagrody Literackiej. Uroczysta gala z wręczeniem nagród i ogłoszeniem nazwiska tegorocznego stypendysty odbędzie się 25 maja 2018 roku w Centrum Kultury ZAMEK...

25 kwietnia 2018

Sendlerowa to nie „Polka Nieskazitelna”

„Sendlerowa” jest opowieścią o wyjątkowym człowieku i całej masie ludzi, którzy zostali zmuszeni, by sprostać sytuacji trudnej do wyobrażenia – rozmowa z przewodniczącym jury Poznańskiej Nagrody Literackiej, profesorem Piotrem Śliwińskim, o książce Anny Bikont  „Sendlerowa...

16 kwietnia 2018

Cioteczka Elfriede

Skończyłam czytać „Ciotkę Zgryzotkę” w nastroju lekkiej melancholii i zawstydzenia jednocześnie. Jest na tych 300 stronach tyle intertekstualnych żartów i nostalgicznych westchnień z puentą, by można było samodzielnie wyczuć, że miała być „Ciotka…” tomem kończącym Jeżycjadę...

04 kwietnia 2018

Eksperyment pod nazwą „własne państwo”

Nacjonalizm wynika to z poczucia zagrożenia, egzystencjalnego strachu. Wtedy rodzą się postawy: „albo my ich, albo oni o nas” – mówi dziennikarz Tomasz Grzywaczewski. W lutym, nakładem wydawnictwa Czarne ukazał się zbiór jego reportaży „Granice marzeń”, będący zapisem podróży po postsowieckich państwach nieuznawanych, takich jak Abchazja czy Górny Karabach...

27 marca 2018

Czytać naturę, pisać naturę

Książka „Literatura i jej natury” została pomyślana jako ekokrytyczny podręcznik dla szkół średnich i w tej roli sprawdza się co najmniej dobrze. Od razu jednak napiszę, że wolę czytać ją w innym trybie: jako bardzo instruktywną rzecz także dla nieco dojrzalszych odbiorców...