Czas Kultury 6/2008 (147)
15,00

Ostatni w 2008 roku numer „Czasu Kultury” poświęcony jest mitom Szwajcarii – kraju bardzo dobrze rozpoznawalnego, o czytelnej tożsamości, ciekawej kulturze, u nas obarczonego jednak wieloma stereotypami. Chcemy pokazać Szwajcarię nie jako kraj czekolady i bankierów, ale jako interesującą konfliktową przestrzeń kultury.

Sytuację szwajcarskiej sztuki współczesnej opisuje dyrektorka Kunsthaus Langenthal Fanni Fetzer. Nad ideą swiss box w architekturze oraz sukcesami szwajcarskich projektantów zastanawia się Katarzyna Jackowska. O stadionie, który stał się specyficznym obiektem dla wystawy Katarzyny Jackowskiej i Moniki Annen, pisze Sebastian Cichocki. Prezentujemy też postaci nieznane w Polsce, a niezwykle popularne w Szwajcarii: Alaina de Bottona, autora światowych bestsellerów, prezentuje Marek Wasilewski, natomiast Katarzyna Leszczyńska – działaczkę na rzecz mniejszości i pisarkę Mariellę Mehr. Sylwetkę kierowcy wyścigowego, zmarłego na torze Jo Sifferta nakreśla dziennikarz Niklas Meienberg, któremu został poświęcony osobny tekst. Szwajcarski numer „Czasu Kultury” nie mógłby się obejść bez komiksu; zamieszczamy rozmowę Marka Wasilewskiego z Davidem Baslerem – redaktorem i wydawcą komiksowego magazynu „Strapazin”, zaś Lynn Kost pisze o jednym z najważniejszych na świecie festiwali komiksu – Fumetto w Lucernie. Nietypowe oblicze Szwajcarii odsłaniają teksty o pochłaniającym ofiary Matterhornie, którego replika znajduje się w Parku Walta Disneya oraz o szwajcarskim Parku Tajemnic, założonym przez kontrowersyjnego ufologa Ericha von Dänikena.

Zachęcamy ponadto do lektury tekstu Joanny Mizielińskiej o Susan Sontag i Annie Leibovitz. Wśród rozmów publikowanych na łamach tego numeru znalazł się między innymi wywiad Tomasza Charnasa z pisarką Eriką Fischer. Ze Zbigniewem Kruszyńskim rozmawiali Jerzy Borowczyk i Michał Larek, a esej Justyny Zimnej przybliża nam cechy twórczości autora „Powrotu Aleksandra”. W działach poezji i prozy najnowsze utwory Piotra Sommera i Moniki Mostowik oraz fragment szwajcarskiej powieści Marielli Mehr „Epoka kamieni”. Na koniec, jak zawsze, felietony Agaty Araszkiewicz i Edwarda Pasewicza.

Spis treści

Mity Szwajcarii

8. Janek Kowalski. Kronika wypadków miłosnych – śmierć na Matterhornie
16. Katarzyna Leszczyńska. Niklaus Meienberg – „wichrzyciel” kontra „niewinność”
22. Niklaus Meienberg. Jo Siffert (1936–1971)
36. Katarzyna Leszczyńska. Marielli Mehr powietrzne korzenie
43. Mariella Mehr. Epoka kamieni (fragmenty)
60. Katarzyna Jackowska. Życie jak na pocztówce
66. Fanni Fetzer. Czy Szwajcaria istnieje? Sprawozdanie z położenia szwajcarskiej sceny sztuki współczesnej…
73. Marek Wasilewski. Jak Alain de Botton może zmienić twoje życie?
78. Jestem „pesymistą”. Z Alainem de Bottonem rozmawia Marek Wasilewski
81. Marek Musiał. Katastrofa Parku Tajemnic. Kariera i upadek Ericha von Dänikena
85. Lynn Kost. Historia Fumetto
94. Jesteśmy w komiksowej awangardzie. Z Davidem Baslerem, szefem magazynu „Strapazin”, rozmawia Marek Wasilewski
106. Sebastian Cichocki. Nieplanowane monumenty kolektywnego wysiłku. O stadionach na zdjęciach Katarzyny Jackowskiej i Moniki Annen

Rozmowa

113. Tego nie da się po prostu zaszufladkować. Z Eriką Fischer rozmawia Tomasz Charnas

Kruszyński

118. Zemsta na języku. Ze Zbigniewem Kruszyńskim rozmawiają Michał Larek i Jerzy Borowczyk
130. Justyna Zimna. Język do oclenia. „Powrót Aleksandra” Zbigniewa Kruszyńskiego (z jego „Szkicami historycznymi”, „Schwedenkräuter” oraz „Na lądach i morzach” w tle)
136. Zbigniew Kruszyński. Raport (fragment powieści)

Poezja

143. Piotr Sommer. Wiersze ze słów
150.
Tomasz Hrynacz. Wracamy do punktu wyjścia / Świetlany ognik mostu
152. Piotr Nita. wiersze

Proza

154. Monika Mostowik. Biopsja (fragment)
158. Hubert Klimko-Dobrzaniecki. Wizyta

Wydarzenia

161. Joanna Mizielińska. Życie rodzinne w obrazach z melancholią w tle. Annie Leibovitz i Susan Sontag (Annie Leibovitz: A Photographer’s Life, 1990–2005)
177. Aleksandra Dobrowolska. Teraz (Mirosław Bałka, JETZT, Centrum Sztuki WRO, Wrocław 17.10. – 16.11.2008)
179. Andrzej Górny. Teatr społecznej interwencji (Biljana Srbljanović, Szarańcza, reżyseria Paweł Szkotak, Teatr Polski w Poznaniu, premiera 25.10.2008)
182. Andrzej Górny. Świat – znak niepojęty (Arka Noego. Nowy Koniec Europy, inscenizacja Janusz Wiśniewski, premiera światowa 13.09.2008)
184. Justyna Knieć. Dwa kina (24. Warszawski Międzynarodowy Festiwal Filmowy, Warszawa 10–19.10.2008)

Recenzje i omówienia

188. Adam Adamczyk. Vargasa Llosy tragedia czasu teraźniejszego (Mario Vargas Llosa, Rozmowa w «Katedrze»)
190. Adam Adamczyk. Święto Narodów (Guy Walters, Igrzyska w Berlinie. Jak Hitler ukradł olimpijski sen)
192. Magdalena Bednarek. …tak długo, aż okręt utonie… (Teodor Parnicki, Dzienniki z lat osiemdziesiątych)
194. Elżbieta Winiecka. To nie jest pióro (Tadeusz Pióro, Asortyment)
198. Michał Larek. Literatura i nowe media (Olga Tokarczuk, Bieguni)
201. Grzegorz Wysocki. Woody Allen w stringach (Chelsea Handler, W pozycji horyzontalnej, przekład Anna Kołyszko)
203. Agata Barełkowska. Teatr – radykalna psychoanaliza (Grzegorz Niziołek, WARLIKOWSKI extra ecclesiam)
205. Justyna Knieć. Między dźwiękiem i obrazem (Michał Oleszczyk, Gorycz wygnania. Kino Terence’a Daviesa)

Felietony

207. Edward Pasewicz. Podręcznik do leżenia / Andante comodo
210. Agata Araszkiewicz. Cover story / Diament i popiół albo YES TO ALL, czyli feminizm i glamour