Czas Kultury 4/2019 (203)
24,00

Nie/pełno/sprawności

W jaki sposób teksty literackie i przedsięwzięcia artystyczne biorą udział w dokonującym się w ostatnim czasie przewartościowaniu postrzegania i definiowania niepełnosprawności? W kontekście polskiej kultury odpowiedź na to pytanie jest złożona – wymaga krytycznego odejścia od traktowania niepełnosprawności jako doświadczeń mniejszościowych oraz skoncentrowania uwagi na szerszych znaczeniach społecznych i estetycznych relacji, norm, reprezentacji. Literatura i sztuka to – jak się okazuje – nieoczywiste sojuszniczki osób z niepełnosprawnościami, ale przecież nawet nieoczywiste sojusze zaowocować mogą dobrymi emancypacyjnymi projektami.

Redaktorzy prowadzący: Arleta Galant, Maciej Duda

Krystyna Kofta

Jest autorką wyjątkową. Doświadczyła na własnej skórze i przepracowała w swoim pisarstwie dwie fale feminizmu i przynajmniej trzy transformacje: gatunkową, ustrojową i rynkową. Przy tym jej twórczość jest monolitową księgą kobiecego „ja” – wiwisekcyjną i prowokacyjną. Od 40 lat, kiedy zadebiutowała „Ciałem niczyim”, wciąż powraca do autobiograficznych wątków, czerpie z siebie, a przy tym komentuje rzeczywistość i, gdy ma na to ochotę, poucza polityków. Stąpa twardo po ziemi i buduje groteskowe, a czasem utopijne światy. I często przypomina, że urodziła się w Poznaniu i dorastała na jeżyckim podwórku.

Redaktorka prowadząca: Lucyna Marzec

Spis treści

NIE/PEŁNO/SPRAWNOŚCI

7 Spróbujmy przez następne dwadzieścia cztery godziny nie używać słowa „norma” / Z Lennardem J. Davisem rozmawia Magdalena Zdrodowska
16 Samotność w miejscu / Małgorzata Greszta
17 Stwarzanie niepełnosprawnego ciała. Kilka uwag o performatywnej teorii i praktykach teatralnych / Monika Świerkosz
27 Piss on pity! Choreograficzny cripping Rafała Urbackiego / Alicja Müller
33 Dłonie. (Niepełno)sprawność Stanisława Wokulskiego jako figura wyobraźni Izabeli Łęckiej / Aleksandra Krukowska
41 Literatura z niepełnosprawnościami. Zarys możliwych lektur / Arleta Galant
48 Mężczyźni, męskości, niepełnospraw-n/cz-ość. Mainstreamowe wyznania mężczyzn z niepełnosprawnościami w kontekście budowania podmiotowości i wspólnoty / Maciej Duda
57 „Wojna odmładza ciało mężczyzny”. O wybranych kulturowych reprezentacjach inwalidztwa wojennego / Piotr Krupiński
66 Odrzucenie protezy: performans, polityka, tożsamość / Magdalena Zdrodowska
73 Gapienie się, czyli o tym, jak patrzymy i jak pokazujemy siebie innym [fragment] / Rosemarie Garland-Thomson, tłumaczenie z języka angielskiego: Katarzyna Ojrzyńska

POEZJA

83 Światy urojone / Bezwładny / Normalne życie  – Mirosław Mrozek

KRYSTYNA KOFTA

89 Dziewczynka na wieku trumny / Z Krystyną Koftą rozmawia Lucyna Marzec
101 O przemianach w pisarstwie Krystyny Kofty / Inga Iwasiów
109 Ciało we własnym posiadaniu w prozie Krystyny Kofty / Bożena Chołuj
117 Choroba, polityka i czytanie w „Ciele niczyim” Krystyny Kofty / Agnieszka Gajewska
125 Szprychy historii. O „Wiórach” Krystyny Kofty / Krzysztof Witczak
133 Życie z pisania Krystyny Kofty / Lucyna Marzec
141 Pisanie to wolność. Krystyna Kofta w trzech odsłonach / Sylwia Chutnik

POEZJA

150 Marta I / Marta II / bezbronne / dni / filmy –  Joanna Bociąg

ESEJ

156 Jak zmienić bieg ludzkiej historii (a przynajmniej tej części, która już się wydarzyła) / David Graeber, David Wengrow, tłumaczenie z języka angielskiego: Iwona Ostrowska
169 Czczone i zakryte albo o początkach II Rzeczpospolitej / Przemysław Czapliński
177 Tramwaj Nur für Polen u stóp Karkonoszy / Dariusz Bednarczyk

NA WARSZTACIE

184 Empowerment w polskim teatrze (nie)pełnosprawnym / Monika Kwaśniewska

FELIETON

194 Odra – matka (nie)przepływalna / Anna Cieplak
197 Zamach bez końca / Anna Pamuła
199 Dalekowzroczna krótkowzroczność / Agata Araszkiewicz

202 Biogramy