Czas Kultury 3/2018 (198)
24,00

Re:patriotyzm

Sto lat po odzyskaniu przez Polskę niepodległości chcemy przyjrzeć się dyskursom opisującym współczesne doświadczenie patriotyzmu. „Re:patriotyzm” stanowi bezpośrednie nawiązanie do figury repatriacji, czyli powrotu do kraju ojczystego, który w tym wypadku jest rzeczywistością fantazmatyczną, zbudowaną z pragnień oraz frustracji wywołanych procesem transformacji. Pragniemy zapytać o różne sposoby współczesnych powrotów do wyobrażonej ojczyzny. Przedrostek „re:” wywodzi się od angielskich słów respond oraz reply. „Re:patriotyzm” próbuje zatem scharakteryzować współczesne pragnienie patriotyzmu oraz zaskakujące formy, jakie w ostatnim czasie przyjmuje.

Redaktorzy prowadzący – Andrzej Marzec, Dawid Matuszek

Edukacja na rzecz pokoju

Coraz głośniej w ostatnich latach brzmi wołanie o danie szansy pokojowi w polskiej szkole, by powtórzyć formułę autora kilku hymnów pokojowych, Johna Lennona. Imagine, wyobraźmy sobie to: szkołę z systemowym nauczaniem propokojowym, która, jak w systemie amerykańskim, zajęcia edukacji emocjonalnej wprowadza do programu od najwcześniejszych klas. Edukator na rzecz pokoju staje się nie tylko przewodnikiem po świecie wielu kultur, ale proponuje też podejście przełamujące stereotypy, orientuje się na przybliżanie wiedzy o prawach człowieka. Szkoły, od podstawowej po uniwersytet, mogą wychować młodych ludzi doskonalących się w człowieczeństwie, którzy w sytuacji wymagającej ich reakcji wyjdą z bezpiecznej sytuacji gapia, zrealizują niezależnie własne projekty, przeciwstawią się nacjonalizmowi i nienawiści, przesuną akcent z heroizmu i etosu czasu wojny na ten czasów pokoju.

Redaktorka prowadząca – Joanna Roszak

Geografia empatii

Tak zwany kryzys uchodźczy przyjął w Polsce formę lęku i odrzucenia odmienności, lansowaną przez konserwatywny rząd jako postawa racjonalna. Jej rewersem stały się liczne działania na rzecz uchodźców, podejmowane przez sektor pozarządowy. Piszemy w tym kontekście o walce o znaczenie słowa „uchodźca”, o akcjach edukacyjnych i stosunku Kościoła katolickiego do tematyki uchodźczej, próbując też zmapować działania prouchodżcze i kreśląc wizję polskich archipelagów empatii.

Redaktor prowadzący – Waldemar Kuligowski

Spis treści

Re:patriotyzm

6 Nekropatriotyzm Przemysława Dakowicza | Paweł Tomczok
13 Faszyści wracają do miasta | Katarzyna Warmuz
19 „Prości ludzie” i torebka Zandberga. O pozycji podmiotowej dyskursu (współczesnej) lewicy | Jan Zając
24 Małe ptaszki | Antony Zmyślony
32 (Anty)patriotyczna reaktywność kosowskiego teatru. O próbach artystycznej re-definicji
tożsamości patriotycznej w młodej państwowości | Gabriela Abrasowicz
42 Make America Great Again, czyli o symptomie chroby społecznej | Tomasz Szymon Markiewka
49 Mesjanizm, owady i medialne sieci narodotwórcze | Piotr Urbanowicz
55 „Nie pytaj mnie, co widzę w niej” – porzucanie Polski we współczesnej muzyce | Andrzej Marzec

Poezja

62 Z Frankiem i George’em na Lexington / Dzisiaj / Idąc / 23.03.66 / Cenotaf | James Schuyler w przekładzie Piotra Sommera
71 *** / Zaciek / Początek | Krzysztof Gryko

Edukacja na rzecz pokoju

76 Wojna czy pokój? Próba aksjologicznego spojrzenia na współczesną historię Polski | Roman Kubicki
84 O społecznej odpowiedzialności edukacji polonistycznej i (nowych) lekturach na rzecz wychowania do pokoju | Magdalena Ochwat
91 Czy można uczyć pokoju? | Toril Rokseth, tłumaczenie: Joanna Roszak
96 Rozchodzące się kręgi. O roli edukacji poetyckiej w nauczaniu na rzecz pokoju | Joanna Roszak
103 Szkoła współdziałania. Etnografia projektu edukacyjnego w szkole zawodowej w Rotterdamie | Waldemar Rapior

Geografia empatii

112 Archipelagi empatii. Mapowanie działań na rzecz uchodźców w Polsce | Waldemar Kuligowski
118 Brzydkie słowo na literę „u”. Język jako narzędzie hegemonii i źródło oporu | Piotr Jakubowski
126 Inny-ja czy Obcy-potrzebujący. Wizerunki uchodźcy w prouchodźczych działaniach edukacyjnych | Marta Pietrusińska
133 Chrystus o twarzy uchodźcy. Instytucjonalny wymiar reakcji Kościoła katolickiego w Polsce na kryzys migracyjny | Rafał Cekiera

Poznańska Nagroda Lilteracka

142 „Bo mnie naprawdę tak najbardziej interesują ci, których już nie ma” | Rozmowa Katarzyny Kuczyńskiej-Koschany z Anną Bikont

Aktor/ka do grania

152 „Czy mogę zawieźć córkę na basen?” | Rozmowa Uli Kijak z Maksymilianem Rogackim i Piotrem Wawrem Jr.

Esej

160 Ekumena zdestabilizowana. Polskie pisma kulturalne w czasach neoliberalizmu | Waldemar Kuligowski

Na warsztacie

166 Wystawianie modernizmu. Uwagi o „Montażach” wobec stulecia awangardy w Polsce | Piotr Słodkowski

Felieton

172 [Trafki z imentu] Wypisy na pocieszenie | Adam Poprawa
174 [Z francuskiej strony] Żądajmy niemożliwego | Anna Pamuła
176 [Cover story] Repatriotyzm znaczy: uchodźcy – tak!!! | Agata Araszkiewicz

179 Biogramy