23 marca 2020

Balkon: półpubliczne miejsce codzienności

Tekst stanowi część książki „Miejsca Codzienności”: Balkon jest interesującą egzemplifikacją miejsca codzienności, która materializuje się w praktykach społecznych. […] funkcjonującą zarówno w sferze prywatnej, jak i publicznej, co integruje szereg praktyk codziennych z tymi strefami związanych...

19 marca 2020

Losy złytoptaków

Artykuł  z najnowszego numeru „CzK” (1/2020):  „Rządzący oczywiście zapewniają zawsze, że dopuszczą pod swym adresem «konstruktywną krytykę», ale kryteria, wedle których odróżnia się konstruktywność od niekonstruktywności, zawsze są mgliste, natomiast kary za oskarżenia pod adresem swego narodu – całkiem realne...

17 marca 2020

Fantazje naszych ojców

Boli mnie, że nowy film Komasy – „Sala samobójców. Hejter” – w swoich najbardziej kuriozalnych momentach syci się nagłówkową stylistyką niczym Witold Gadomski produktem krajowym brutto...

12 marca 2020

Odsłuchy lutego

[…] nic dziwnego więc, że po głowie kołaczą nam myśli dotyczące apokalipsy. Muzycy nie są w tym wypadku wyjątkiem. W roli jeźdźców i jeźdźczyń: Grimes, Sebastian Fabijański, Yves Tumor oraz duet Karaś/Rogucki...

11 marca 2020

Knaf is...

Tu, zgodnie z tytułem, potraktowano artystę jak osobę żywą, pozostawiając go jego własnemu krytycyzmowi. Działa to jednak przeciwko samemu Knaflewskiemu. „Jest” on w swojej autoironii bezbronny, bo spetryfikowany – nie może opowiedzieć nam o sobie samym w 2020 roku, bo w 2020 roku jest biologicznie nieobecny...

10 marca 2020

Architektura (z) ciała

Inspiracją i motorem dla działań performera w przestrzeni Sceny Roboczej są przedmioty umieszczone na teatralnym placu budowy. W betoniarkach nie kręci się cement, a sam budowniczy i ścięte brzozy (czy to drzewa z procesji Bożego Ciała, z lasu w Smoleńsku, czy z wyciętych lasów...

09 marca 2020

Krzywe zwierciadło codzienności

Książka młodej rosyjskiej aktywistki jest ekspresową (niczym jazda Sapasana) podróżą po rosyjskiej codzienności. […] Rosyjski świat przedstawiony przez dziennikarkę to życie na krawędzi prawa (historie mafii i prostytutek), na krawędzi śmierci (wojenna pożoga), na krawędzi uczciwości wobec samego siebie i otaczających ludzi (opowieść o sytuacji homoseksualistów w Czeczenii)...

06 marca 2020

Kino-przyjaźń

W dziesięciolecie swojej pracy reżyserskiej Dolan zrobił romantyczny film nie tyle o przyjaźni, ile o długoletniej przyjaźni; film, który sam w sobie wydaje się gestem starego kumpla.
05 marca 2020

Po drugiej stronie kiczu

Pociąg do kiczowatego nadmiaru jest wrodzony, ale zarazem występuje zastępczo wobec tak zwanych wyższych wartości czy też prawdziwych emocji. Dodatkowe zamieszanie zakłócające te definicji wprowadza obserwacja, że kicz jest ściśle powiązany z czasem, w którym coś nim określamy...

04 marca 2020

Kino obywatelskiego niepokoju

Eastwood […] pokazuje, jak brzemienna w skutki może być pomyłka, szczególnie pomyłka służb, które chcą uchodzić za nieomylne. A także: które nie potrafią przyznać się do popełnionego błędu...

28 lutego 2020

Empowerment w polskim teatrze (nie)pełnosprawnym

Tekst z najnowszego numeru „CzK” (4/2019): „O ile 21 myśli o teatrze prowokowało przesunięcie perspektyw i generowało trudne do nazwania mentalne doświadczenie, o tyle oryginalne i tłumaczone teksty naukowe (uzupełnione dwoma rozmowami) zawarte na ponad 400 stronach Odzyskiwania obecności… podsuwają teoretyczne narzędzia do jego zwerbalizowania”...

27 lutego 2020

Człowiek z ciała i krwi

Przedstawienie Piotra Cieplaka nie usprawiedliwia Woyzecka-mordercy, ale wzbudza wobec niego współczucie i zrozumienie, sugerując, że odpowiedzialność za rosnące przygnębienie, bezradność, frustrację, wreszcie przemoc psychiczną, których efektem jest zabójstwo, spoczywa nie tyle na bohaterze, ile na jego otoczeniu...

26 lutego 2020

Chrońcie naukę od takich przyjaciół

„Światy równoległe” rozczarowują. Książka stanowi szybki, powierzchowny „przelot” po popularnych pseudonaukowych teoriach. […] Największy zarzut stanowi jednak pozycja autora: jedynie „korzysta” z tego, że owe kontrowersje pseudonaukowe istnieją; są one dla niego rozrywkę intelektualną; stanowią pretekst i materiał do napisania książki...

25 lutego 2020

Więcej, mocniej, szybciej!

Seans „Nieoszlifowanych diamentów” to doświadczenie totalne. Film „ogląda się” ogłuszonymi uszami, skurczonym żołądkiem, obgryzionymi paznokciami, rozdrażnionym systemem nerwowym, wprawionym w stan palpitacji sercem, a dopiero na końcu, być może w najmniejszym stopniu, atakowanymi fluorescencyjnymi kolorami oczami...

24 lutego 2020

Wieczne sieci

Sieci umarły; sieci są wieczne. O sieciach już nie rozmawiamy. Sieciom dedykujemy główną wystawę jednego z najważniejszych międzynarodowych festiwali poświęconych sztuce, technologii i współczesnej myśli teoretycznej...

19 lutego 2020

Solidarni w przemijaniu

Jest więc „Kłamstewko” filmem o inscenizowaniu fikcji dla bardzo wymagającej publiczności, o fingowaniu rzeczywistości w specyficznych, antyhollywoodzkich warunkach: w środku chińskiego kolektywu, w którym to rodzina poświęca się dla utrzymania dobrostanu jednostki, a nie – jak przyzwyczaiło nas globalne Hollywood – pojedynczy człowiek heroicznie wykuwa dobrostan własnego stada...

18 lutego 2020

Małe ojczyzny, małe marzenia

Zachodzące w tyglu mieszanie się stało się równoznaczne z asymilacją, niezbędną dla realizacji amerykańskiego snu. W jaki sposób się on ziszcza, zależy od poszczególnego mieszkańca Stanów Zjednoczonych, co pokazuje serialowa antologia „Little America” […]...

17 lutego 2020

Skandynawia wyobrażona

Książka Springera warsztatowo przypomina zatem bardziej fiction niż non fiction, a narracyjnie zdaje się bliska nordic noir – nurtowi literatury skandynawskiej sprzeciwiającej się powszechnie panującemu hygge, ukazującemu pęknięcia i ciemniejsze strony „najlepszych krajów na świecie”...

15 lutego 2020

Kocurkowe piosenki dla kocurków

W klasycznym musicalu kot stapiał się z człowiekiem tworząc na scenie ludzkiego kota. Hooper porywa tę hybrydę, tak jak stała, z teatralnej rampy i zaprasza przed green boxa. Szukając sposobu na zaadaptowanie musicalu do konwencji Hollywoodu, stwarza hybrydę do potęgi trzeciej...

14 lutego 2020

Zenek a sprawa polska

„Zenek”, niezależnie od tego, czy będzie filmem złym, przeciętnym, czy dobrym, zapewne niewiele zmieni w realiach polskiej wojny dwóch narodów […]. Z jednej strony słuchanie disco polo wciąż działa jak etykietka – przynależności do klasy niższej, rolniczej, robotniczej, sympatii do określonej partii politycznej...

13 lutego 2020

Umrzemy : ]

Skonfrontowanie oblicza śmierci i młodego Polikarpa pozwala odczytywać „Krótką rozmowę…” jako komentarz do innego, aktualnego poczucia grozy. Współczesny Polikarp może lękać się śmierci, która nie pozwoli mu dożyć starości, objawiając się przedwcześnie – na przykład pod postacią katastrofy ekologicznej...

10 lutego 2020

Mój przyjaciel Adolf

U Waititiego […] kamera odkrywa przed widzem tylko to, co widzi chłopiec i jak to pojmuje. Tytułowy bohater zaprasza nas do frywolnej zabawy w jego uroczym świecie. Tu pojawiają się moje wątpliwości: zastanawia mnie, czy wraz z rozwojem akcji […] beztroskie i kolorowe widzenie świata wojny nie powinno aby w nim kruszeć i zacząć się walić...

07 lutego 2020

Zdradzeni przez intelektualistów

Skoro rodziny węgierskich wyborców skazywane są na rozłąkę ze względu na migrację ekonomiczną, spowodowaną ograniczonymi możliwościami i niskimi stawkami wynagrodzenia na Węgrzech, jak można oczekiwać, że będą witać z otwartymi ramionami przybyszów spoza Europy, których obecność w ich kraju doprowadzi do dalszego obniżenia płac...

06 lutego 2020

Concord Girls

Gerwig nie aspiruje do roli biografki; pożycza sobie pewne elementy z biografii autorki „Małych kobietek”, ale inne otwarcie przekręca. […] Ta wybiórczość historyczna w zainteresowaniu ukochaną autorką właściwie powinna być zarzutem...

05 lutego 2020

Skok wolności. Do kilku razy sztuka

Twórczynie [nadają bohaterom] tożsamość osób, na których losie mur odcisnął swoje piętno. […] Na tle Wielkiej Historii, którą reprezentują nagrania wideo Magdaleny Łazarczyk i Łukasza Sosińskiego, króliki opowiadają osobiste, indywidualne historie mieszkańców Berlina...

03 lutego 2020

Prawa człowieka A.D. 2019

Czy zatem w 2019 roku pojawiły się ulepszenia, które powiększają zakres praw człowieka? […] [W ramach odpowiedzi] zajmę się tylko tymi dwoma sprawami, ponieważ mogą okazać się w przyszłości precedensami (re)definiującymi, czym są i mogą być prawa człowieka...

31 stycznia 2020

Codzienność palestyńskiego pana Hulot

Palestyna w oczach Zachodu to nie państwo, ale synonim wojny, chaosu i nierozwiązywalnego konfliktu. Czy w takim razie inne spojrzenie na Palestynę jest w ogóle możliwe? Owszem. Dobitnie, z rozczulającą bezpretensjonalnością, udowadnia to Elia Suleiman

30 stycznia 2020

Trawienie Kieslera

Endless House to mieszkalna, futurystyczna i zarazem biologiczna struktura – w kontrze do Corbusierowskiej maszyny do mieszkania. Nerwowa kreska szkiców Kieslera, nietypowa dla architektonicznych rysunków, ogranicza obłe, poszarpane przestrzenie o organicznym, nieco jaskiniowym kształcie...

29 stycznia 2020

Terenowe ćwiczenia z semantyki historycznej

[…] wszystkim zarządzała oficjalna ideologia Ziem Odzyskanych – bowiem tak właśnie nazwano ziemie poniemieckie, legitymizując w ten sposób wojenne zdobycze terytorialne. Terytoria te stały się odwiecznie polskie, a niemieckich wysiedlonych i polskich osadników z Kresów uparcie nazywano „repatriantami”, czyli powracającymi do ojczyzny – choć w obu przypadkach byli oni z niej wygnańcami...