Eliza Szybowicz

Inne teksty tego autora:
Co na tym sztandarze (oprócz szminki)?
18 lipca 2017

Co na tym sztandarze (oprócz szminki)?

Z okładki książki Anny Herbich „Dziewczyny z Solidarności” patrzy na nas poważna młoda kobieta w wielkich, „nietwarzowych” okularach, fioletowym golfiku pod niebieskim swetrem, makijażu naśladującym anemię, z papierosem w dłoni i gęstą fryzurą à la pod garnek...

Dziewczęta kontra postszlachta
24 kwietnia 2017

Dziewczęta kontra postszlachta

Zaraz, zaraz, to „rewolucja” nie została „prześniona”? Andrzej Leder pewnie nie uznałby powieści Platówny za kontrargument przeciwko swej tezie o braku narracyjnego przyswojenia początków naszego świata...

Ta od dydaktyzmu
03 lutego 2017

Ta od dydaktyzmu

Olga Szmidt dała swojej książce świetny tytuł: „Kownacka. Ta od Plastusia”. Plastusiomania, znana kilku pokoleniom polskich dzieci, i strategia samej pisarki sprawiły, że na zawsze została ona w naszych głowach jako poczciwa, nieco infantylna starsza pani z kukiełką uszastego stworka w ręce...

Terapia patykiem
10 listopada 2016

Terapia patykiem

Kultura terapii sama wytwarza „problemy”, które potem „rozwiązuje”. Pożera swój ogon. Nigdy się nie skończy. Pewnie też nie wyczerpie się napędzana nią literatura.
Jestem komunistą i jestem z tego dumny
06 lipca 2016

Jestem komunistą i jestem z tego dumny

Na książkę „Każdy został człowiekiem” rzuciłam się w przeświadczeniu, że pojawił się polski odpowiednik „Czasów secondhand” Swietłany Aleksijewicz. Że wreszcie usłyszymy od ćwierćwiecza tłumiony głos zwykłych ludzi popierających i współtworzących PRL.

Kto się boi Nowej Huty
05 maja 2016

Kto się boi Nowej Huty

Niedawno opublikowana kontynuacja „W ogrodzie pamięci”, będąca tomem osobistych wspomnień Joanny Olczak-Ronikier, oparta została na uniku, choć wydawałoby się, że pozycji autorki nic nie zagraża...

Sherlock i ja
25 lutego 2016

Sherlock i ja

Serial z Benedictem Cumberbatchem okrzyknięto „Sherlockiem Holmesem na miarę naszych czasów”. Cóż, najwyraźniej nie są to moje czasy.
Co nas koi, co nas znieczula
29 grudnia 2015

Co nas koi, co nas znieczula

Czytelnik „Księżyca myśliwych” relaksuje się, śledząc wywody filmoznawczyni, podzielając niejako jej status skupionej na teoretycznym problemie studentki. Póki czyta, ulega cudownemu złudzeniu, że nie musi zdobywać kolejnej śmieciowej umowy, czekać na przelew i wysyłać dziwnych CV w odpowiedzi na idiotyczne anonse...

Prawo do niekarmienia
02 listopada 2015

Prawo do niekarmienia

Kobiety chcą publicznie karmić piersią, bo uważają, że muszą. Ruch emancypacyjny okazuje się ruchem utrwalającym system wygórowanych oczekiwań i poczucie winy. Alternatywa brzmi: zostać z dzieckiem w domu albo z nim wyjść i karmić publicznie zamiast: zostać z dzieckiem w domu albo zostawić je pod opieką innej, równie dobrej osoby.

Pasożyt pod sercem
26 czerwca 2015

Pasożyt pod sercem

Czy ktoś jeszcze pamięta przebój roku 1996, „Siostrę” Małgorzaty Saramonowicz? Było o niej głośno, ale nie pod względem politycznym. To dziwne, bo haniebna ustawa antyaborcyjna obowiązywała wtedy od trzech lat, a bohaterka powieści tak bardzo nie chciała mieć dziecka, że po zajściu w ciążę zapadła w histeryczny letarg.

Michaśka ®
18 maja 2015

Michaśka ®

Sprawa czapki Michała Witkowskiego jest według mnie aferą o nic, do tego robiącą wrażenie wyreżyserowanej. Wyobrażam to sobie tak, że spotkali się na wódce wszyscy zainteresowani, rozdzielili role, ułożyli scenariusz rzekomego konfliktu, a potem dali spektakl...

Wanda nasza siostra
20 marca 2015

Wanda nasza siostra

Film „Ida” powinien nosić tytuł „Wanda” i być inaczej napisany. Zostawiłabym tylko tę scenę, w której ciotka informuje siostrzenicę o żydowskim pochodzeniu i wystawia ją za drzwi...

Trauma
06 marca 2015

Trauma

Będąc pisarką, dobrze jest mieć w zanadrzu jakąś traumę. Jej ujawnienie po latach pokutowania w niszy pozwala przeżyć festiwal zainteresowania.
Do widzenia, Kościelscy!
23 października 2014

Do widzenia, Kościelscy!

Nagroda Fundacji imienia Kościelskich wraca do Genewy. Tam odbędzie się przyszłoroczne wręczenie najbardziej prestiżowej polskiej nagrody literackiej. Przynajmniej na rok znika z kalendarza wielkopolskich imprez kulturalnych miłosławsko-wrzesińsko-poznański festiwal literacki – dyskusje, spotkania z pisarzami, koncerty, wystawy, warsztaty dla młodzieży...

I cóż, że ze Szwecji?
29 lipca 2014

I cóż, że ze Szwecji?

Niby sezon ogórkowy w pełni, a dzieją się rzeczy przełomowe. Najważniejsze, że Chazan poleciał ze stołka. Tymczasem ja dokonałam odkrycia, które nikomu do niczego się nie przyda.
Zaliczenie ze Sztutowa
22 maja 2014

Zaliczenie ze Sztutowa

Kilkanaście lat temu Olga Tokarczuk pisała, że na mapie polskiej zbiorowej pamięci są białe plamy – miejsca „słabo opowiedziane” i czekające na opowieść. Wspominała wizytę w miejscowości Bardo, którą uprzednio w jednym z opowiadań wyposażyła w fikcyjną tradycję...

Być jak Rymkiewicz
26 listopada 2013

Być jak Rymkiewicz

Jak myślicie, dobrze jest być Rymkiewiczem? Wydaje się to dość przyjemne. Człowiek siedzi w milanowskiej willi, głaszcze koty, obserwuje przyrodę, słucha Schuberta, stuka w klawiaturę. Z takiej perspektywy łatwo udawać, że Polska cierpi na deficyt dzikiej sarmackiej przemocy, nazywanej dla niepoznaki wolnością...

Przed radosną orgią
27 sierpnia 2013

Przed radosną orgią

Justin Vivian Bond znałam dotąd tylko z filmu Mitchella „Shortbus”. Był(a) tam wspaniałą gospodynią (mistress) nowojorskiego klubu wesołego seksu. Seksu zbiorowego, by nie rzec wspólnotowego...

Co z tą Masłowską?
13 czerwca 2013

Co z tą Masłowską?

Podobno ostatnia książka Doroty Masłowskiej (prawie) nikomu się nie podoba. Kinga Dunin napisała miażdżącą recenzję pod wiele mówiącym tytułem „Nowa Masłowska, czyli mnóstwo niczego”...

PRL po Gejerelu
14 marca 2013

PRL po Gejerelu

Krzysztof Tomasik, zarówno w „Gejerelu”, jak i w wywiadach, wyraźnie stwierdza, że PRL nie był taki straszny, na przykład nie penalizował homoseksualizmu jak inne kraje w tym czasie oraz że w kwestii homofobii niewiele się zmieniło, nawet w tej części sfery publicznej, która uważa się za oświeconą...

Najlepsi Żydzi
18 lutego 2013

Najlepsi Żydzi

Żydzi, jak wiadomo, dzielą się na dobrych i złych. Do niedawna sądziłam, że najlepsi są ci, którzy nie mają żadnych pretensji do Polaków i przy każdej okazji podnoszą ich okupacyjne zasługi w ratowaniu ofiar Zagłady...

Matka i nóż
08 stycznia 2013

Matka i nóż

W popularnej literaturze dla kobiet pełno jest toksycznych matek. Tradycjonalistki czy wariatki tak samo efektownie napędzają fabułę. W „Ciemno, prawie noc” Joanny Bator matka, choć sama jest ofiarą, uosabia historyczne, społeczne i psychologiczne, a nawet metafizyczne zło...

Norweski PRL
21 listopada 2012

Norweski PRL

Przy odrobinie dobrej woli z „Cudownych dzieci” Roya Jacobsena da się wyczytać, że w polityce norweskiej od lat 60. do współczesności nie było wielkiego przełomu, raczej ewolucja już istniejącego systemu socjaldemokratycznego...

Hurastrategia
05 września 2012

Hurastrategia

Kapitalistyczne iluzje i ich wyznawczynie, które wieszają nad biurkiem motywujące hasła, wydają się odstręczające. Nie chciałabym być z nimi, kiedy zwyciężą. Prędzej wybrałabym się z ich mężami nieudacznikami na ryby...

Towarzyszki broni
12 czerwca 2012

Towarzyszki broni

Inny człowiek – człowiek radziecki, kobieta radziecka wyzbywająca się tradycyjnych ograniczeń – najwyraźniej istniał, przynajmniej czasami. Nie był tylko propagandowym kłamstwem.
Babska RP
21 lutego 2012

Babska RP

Gdybym miała ułożyć listę najbardziej irytujących polskich komedii, „Rzeczpospolita babska” (1969) znalazłaby się na jednym z pierwszych miejsc. To przykład polskiej tradycji drwienia ze ślubów panieńskich...

Niebieskie oczy posłańca
13 grudnia 2011

Niebieskie oczy posłańca

Felietoniści mieli ostatnio pełne ręce roboty. TVN24 się skompromitowała, relacjonując 11 listopada tak, żeby niczego nie zrelacjonować. Prawicowi publicyści otoczyli uliczną przemoc zasłoną dymną, przekierowując społeczną niechęć na „Krytykę Polityczną”...

Niedoszła żona archetypu
27 września 2011

Niedoszła żona archetypu

Pamiętacie Joasię Podborską? Nieszczęsną narzeczoną doktora Judyma, którą strasznie kochał, ale odprawił, wyrzekając się szczęścia osobistego i poświęcając walce z nędzą i chorobami...

Reedukacja według Caritasu
09 sierpnia 2011

Reedukacja według Caritasu

W słowniku widza „Warszawy do wzięcia” mógłby się pojawić nowy frazeologizm – „szansa od Caritasu”, którego znaczenie lokowałoby się gdzieś między „gruszkami na wierzbie” i „niedźwiedzią przysługą”.

Szpilki w kryminale
18 lipca 2011

Szpilki w kryminale

Głównym bohaterem powieści Zygmunta Miłoszewskiego „Uwikłanie” jest mężczyzna: prokurator Teodor Szacki. W ekranizacji reżysera Jacka Bromskiego i producenta Juliusza Machulskiego zastąpiono go kobietą, Agatą Szacką...